WORLDEXPLORER     

Siteoverzicht
Email
Homepage
    

Rubriek : Historische figuren

Gaius Gracchus

(153 - Rome 121 v.C.) was, in tegenstelling tot zijn oudere broer Tiberius  (die hij in welsprekendheid en als berekenend politicus overtrof), als diens erfgenaam en wreker van meet af aan bewust erop uit de macht van de Senaat te breken. Hij trachtte, na zich in 123 tot volkstribuun te hebben laten kiezen, door een reeks wetten een belangengemeenschap van de geldaristocratie van rijke zakenlieden (equites) en de rest van de volksvergadering tot stand te brengen. Zijn lex Sempronia iudicaria voltrok de definitieve scheiding tussen de grondbezittende ambtsadel (nobiles) van de senatorenstand en de equites, en deed een officieel erkende ordo equester (ridderstand) ontstaan. Door deze wet ging de rechtspraak van de Senaat op de equites over. Tevens droeg hij hun de pacht en de inning van de belastingen in de provincie Asia (= Klein-AziŽ, verkregen door een legaat van Attalus III van Pergamum) over.
Hoewel hij het volk tijdelijk op zijn hand had gekregen door zijn lex frumentaria, die de frumentatio invoerde (d.i. het maandelijks van staatswege beschikbaar stellen van goedkoop koren aan te Rome ingeschreven burgers), en als volkstribuun (thans wettelijk toegestaan) voor 122 herkozen was, verloor Gaius in dat jaar geleidelijk aan populariteit. Zijn poging aan de Italische socii (bondgenoten, nl. de omringende niet-Romeinse volken) in ruil voor het beschikbaar stellen van hun land ter verdeling onder arme burgers, Latijns en Romeins burgerrecht te geven, mislukte. Zijn bemoeiingen om ter compensatie burgerkolonies in ItaliŽ te stichten, benevens de Colonia Junonia ter plaatse van het in 146 verwoeste Carthago, werden vanuit Rome gesaboteerd.
Voor 121 werd Gaius niet herkozen. Toen een volkstribuun voorstelde de Colonia Junonia op te heffen, braken onlusten in Rome uit. Een nu voor het eerst door de Senaat afgekondigd besluit verleende onbeperkte volmachten aan de consul Lucius Opimius, die op de Aventinus enkele duizenden van Gaius' aanhangers versloeg en liet executeren; Gaius liet zich op de vlucht door een slaaf doden. De belangrijkste van zijn wetten bleven bestaan, evenals Tiberius' (pas in 111 v.C. geliquideerde) akkerwet, maar werden door de op gang komende reactie van de Senaat langzamerhand lamgelegd.
De Gracchen faalden bij hun leven, maar het effect op lange termijn van hun hervormingspogingen was zeer groot. Drie factoren verklaren hun mislukking: a. hun tactische fouten; b. het feit dat de stedelijke proletariŽrs die de Romeinse volksvergadering vulden, zich uiteindelijk toch te weinig bij dit idealistisch streven betrokken voelden; c. het nog niet rijp zijn van de tijd; zolang immers een groot deel van ItaliŽ nog eigendom van niet-burgers was, bleef het landprobleem acuut. Echte revolutionairen waren de Gracchen niet: de meer radicale Gaius eerder nog dan Tiberius, die men als voorstander van het Oud-Romeinse boerenleger van dienstplichtigen zelfs conservatief mag noemen. Hun optreden gaf echter de stoot tot de burgeroorlogen vanaf ca. 90 v.C., waarin de nu geconsolideerde belangengroeperingen van de optimates (Senaatsoligarchie) en populares (politici die steunden op agitatie van het volk) elkaar op leven en dood bestreden. Eerst in deze 'Romeinse revolutie', die leidde tot de ondergang van het Senaatsbewind, brachten massale gewelddadige confiscaties een gedeeltelijke, min of meer blijvende oplossing van de agrarische kwestie.
 


Klik hier om deze pagina als je startpagina in te stellen !

Google
 
Web www.worldexplorer.be
www.infoblog.be
© 2006 - WorldExplorer