WORLDEXPLORER     

Siteoverzicht
Email
Homepage
    

Rubriek : De mens - algemeen

De terugkeer naar het 'Oude Stelsel'

Nadat Napoleon Bonaparte in mei 1814 afstand deed van de Franse troon, werd Lodewijk de Achttiende koning van Frankrijk. Hij was het symbool van de restauratie; het herstel van het Oude Stelsel, waarnaar de vorsten van Europa wilden terugkeren. Het Weense Congres dat werd belegd om in het Europa van Napoleon orde op zaken te stellen, stond dan ook geheel in het teken van de restauratie. In Spanje kwamen de Bourbons terug met Ferdinand VII, in Portugal kwam het huis Braganza aan de macht en in de Kerkelijke Staat kreeg de paus het weer voor het zeggen. Hannover werd weer met Engeland in een zogenoemde personele unie verenigd en de Oranjes keerden terug in Nederland. In Nederland gebeurde er toch iets nieuws. De vroegere stadhouder Willem III kreeg de koningstitel en regeerde sindsdien als koning Willem I over niet alleen Noord-, maar ook over Zuid-Nederland of BelgiŽ. Men vond het op het Weense congres belangrijk dat Frankrijk in toom werd gehouden. Dat was de reden van de vereniging van Noord- en Zuid-Nederland. De grote mogendheden, Rusland, Oostenrijk, Engeland en Pruisen, sloten in 1815 ook nog samen de Grote Alliantie. De bondgenoten zouden regelmatig bijeenkomen en zonodig maatregelen nemen om orde en rust in Europa te handhaven. Die orde en rust kwamen overigens al spoedig in gevaar, want overal waar de restauratie had plaatsgebonden, kwam de burgerij in opstand. Men eiste de invoering van een grondwet. Daarin moesten grotere medezeggingschap in het bestuur, vrijheid van drukpers en van meningsuiting, en scheiding van kerk en staat zijn opgenomen. Dat waren de wensen van de liberalen, die door de behoudende groeperingen de conservatieven, als zeer vooruitstrevend en revolutionair werden beschouwd. In Duitsland waren het vooral de jongeren en de studenten, die zeer teleurgesteld waren over het herstel van het Oude Stelsel. Bovendien wilden ze graag het verbrokkelde Duitsland vervangen zien door een Duitse eenheid. Er ontstonden studentenverenigingen aan verschillende universiteiten.
In 1817 hielden de studenten een herdenkingsfeest op de Wartburg, waar Luther zich driehonderd jaar tevoren had schuilgehouden. Er werden enkele symbolen van vorstelijke almacht verbrand. In 1819 vermoordde de student Karl Sand de zeer rechtse Duitse schrijver Von Kotzebue. Daarop werden door de Duitse regering de zogenoemde Karlsbader Besluiten afgekondigd. De studentenverenigingen werden verboden, de universiteiten kwamen onder toezicht van de staat en de vrijheid van drukpers werd ingeperkt.
In Spanje begon in 1820q een liberale beweging. De angstig geworden koning Ferdinand VII gaf toe en legde de eed op de grondwet af. In Portugal en Napels vond, onder invloed van de gebeurtenissen in Spanje, hetzelfde plaats. Voor Portugal leidde dit zelfs tot de afscheiding van BraziliŽ van het moederland. Oostenrijk evenwel greep in Napels militair in en herstelde er de vorstelijke almacht. In 1823 verrichtte Frankrijk dezelfde daad in Spanje. Hiermee was de bereidheid van de mogendheden tot onderlinge hulpverlening uitgeput. Want toen in 1821 de Griekse Vrijheidsoorlog uitbrak tegen de Turkse overheersers, grepen de mogendheden in ten gunste van de Griekse opstandelingen en niet ten voordele van de Turkse sultan, die toch de wettige vorst was. Engeland, Frankrijk en Rusland zonden samen een vloot, die de Turkse vloot versloeg. In 1825 was er ook in Rusland een opstandige beweging, die van de Dekabristen. Deze beweging was in december, in het Russisch 'dekabr', op touw gezet door een aantal adellijke officieren. Ze waren bij de strijd tegen Napoleon in Frankrijk terecht gekomen en hadden daar de ideeŽn van de Verlichting opgedaan. Terug in eigen land wilden ze hervormingen en vrijheden tot stand brengen. Hun acties vonden echter geen enkele weerklank, niet bij de soldaten en helemaal niet buiten de kazerne. Tot een revolutie kwam het niet eens en de meeste deelnemers werden naar SiberiŽ verbannen.
Doel en opzet van de Grote Alliantie bleken in de praktijk niet zo goed bereikbaar te zijn. Na 1825 bestond dit bondgenootschap eigenlijk al niet meer. De restauratie, de terugkeer naar de oude toestand, verliep steeds moeizamer.
(foto : in 1819 stak de student Karl Sand de Duitse rechtse schrijver Kotzebue neer)
 


Klik hier om deze pagina als je startpagina in te stellen !

Google
 
Web www.worldexplorer.be
www.infoblog.be
© 2006 - WorldExplorer